IRALEko ikastaroa (H500) urriaren 19an

Datorren asteartean, urriaren 19an, hasiko dugu IRALE ikastaroa Galdakaoko Andra Mari Ikastetxean, goizeko 9:30etan hasita. Aurten H500 ikastaroa aukeratu dugu: Informatika euskaraz.

Elhuyar Fundazioaren laguntzarekin egingo dugu ikastaroa. Elhuyar Fundazioko adituak gure eskaerak kontuan hartuta honako prograna hau prestatu digute: H500 B06programa

 Hurrengo asteetan, programako atal eta edukiak lantzen arituko gara, eta IKTen lanketarako beti ere eduki ezberdinak behar direnez  jarraian taldean lanerako proposamen batzuk txertatuko ditut, gehienak ulibarriko orrian barruan duzun Dokumentu lagungarrien atalean bila zenitzake, besteak aurreko postean eta azkenak erabili.com orrialdean:

1. Olga Esteveren hitzaldiko dokumentuak

2. Mikel Zalbidek Eskola Hiztun Bilarako prestatutako EHB-XXI-UliPrograma

3. Mikel Zalbidek RIEV aldizkarian  normalkuntza zer den azalduz, argitaratutako artikulua: Normaliz_linguist_y_ escolar

4. IRALE programa, ordutegiz kanpoko ikastaroetan zelan jokatu behar den azalpena.

5. Ahuldutako hizkuntzei buruz teoriak zer dion. J. Fishmanen ikuspegia landuz eta gurera ekarriz, Mikel Zalbidek idatzitako artikulua.

6. Norberak ezagutzen duen dokumentu bat gure eginkizunetarako aberasgarria izan daitekeena.

3.saioa: Gela argazkiaren oinarri teorikoak

Blog Tailerraren saioaren ostean mintegikideon artean Gela-argazkiaren oinarri teorikoen lanketari ekin diogu. Gaur lau dokumentu aipatu izan dira:

 

1.      Amaia Elexaldekoak, Erizeren Bizindar etnolinguistikoaren inguruko laburpena ahoz egin digu, eta gaiaren konplexutasuna aditzera eman digu.

·         Bizindar etnolinguistikoa kontzeptua bera ulertzeko azalpena

·         Objetiboa zein parametrokin neurtzen den

·         Subjetiboa, zer den, eta parametroak baina adibiderik ez da artikuluan ageri.

Datorren asterako idatziz laburtuko du artikulua eta zintzilikatuko du blogean.

 

2.      Josu Urbikoak, Fismanen iritziz eskolaren mugak zeintzuk diren kapitulua landu du eta laburpena zintzilikatu du. Ez du astirik izan ahoz laburtzeko, baina denon eskura daukagu.

3.      Marijo Bengoetxekoak Mikel Zalbideren “Fishmanen RSL edo HINBE”-ri buruzko artikulua laburtu digu. Gaiaren zailtasunak eta ataza hauen nondik norakoak aurkeztu ditu, aldez aurretik erabili ditugun kontzeptuekin lotuz, zerk eragiten duen gizarte mailan eta zerk norbanakoenean. Aipatu izan ditu baita ere Fishmanen RSL-ren maila guztiak eta baita ere eragina lortzea zein konplexua den. Hurrengo egunetan idatziz egingo du laburpena eta zintzilikatu digu.

4.      Ninfa Zaratamokoak Gela argazkiren galdetegia egokitu du ume txikiei pasatu ahal izateko. Horretarako galderak berdinak mantendu ditu, baina formatua aldatu dio. Hau ere denon mesedetarako zintzilikatuko du blogean.

5.      Bukatzeko, Aurreko astean Marijok planteatutako Hizkuntza Plangintzaren inguruko kezka aurkeztu dugu, hau ere hurrengo egunetan kokatuko dugu blogean.

ESKOLAREN ERAGINAREN MUGAK AMA HIZKUNTZAREN TRANSMISIOAN

Joshua Fishmanen (1991) Reversing Language Shift. Theorical and Empirical Foundations of Assistance to Threatened languages.  Multilingual Matters, Ltd. Clevedon  liburuaren 13. kapitulua irakurri eta laburtu da.

Hemen topa dezakezue artikulu honen laburpena: Eskolaren eraginaren mugak ama hizkuntzaren transmisioan

Bizindar etnolinguistikoa

flicker-etik hartuta

     Bizindar etnolinguistiko kontzeptua hizkuntza komunitatearen osasuna neurtzeko erabiltzen da.    Hizkuntzen inguruan egituratzen diren komunitate nahiz taldeek beraien biziraupen eta birproduziorako egokiago edo desegokiagoak diren inguruneetan integratzen dira. Bizindar etnolinguistikoa izeneko eredu teorikoaren baitan hizkuntza portaeran eragiten duten faktore guztiak bilduz gero, emaitza neurri bereko hizkuntzaren erabilera litzateke: gizarte baldintzak zelakoak, bizindar nolakoa, erabilera halakoa.

   “Bizindar etnolinguistikoa” esan eta, oro har, denek uler dezakete zertaz ari garen: hizkuntza eta kultura aldetik ezaugarri bereziak dituen giza talde baten bizi-kemenaz. Beraz, bizindar handiko talde etnolinguistikoek aukera handia izango dute bizirik irauteko.

   H.Giles, R.Y. Bourhis eta D.M. Taulor ikerlarien jatorrizko kezka edo helburua izan zen zehaztea zer nolako lotura duten hiru elementu hauek: hizkuntza, etnizitatea eta taldeen arteko harremanak.

   1. Bizindar objetiboa. Egileen abiapuntua hizkuntzaren garrantzia azpimarratzea izan zen eta bi tresna nagusi proposatu zituzten: bizindarraren faktore objetiboen eredua, eta prozesu psikosozialak: hizkuntzaren eta talde etnikoen arteko harremanak aztertzeko proposamen teorikoa.

    Bizindarraren faktore objetiboak hiru multzotan bildu zituzten: estatusa, demografia eta sostengu instituzional. Estatusak zerikusia du hizkuntzaren prestigioarekin, eta bertan eragiten duten faktoreak ekonomikoak, sozialak, soziohistorikoak eta linguistikoak izan daitezke. Demografiaren atalean kontuan hartu behar dira hiztunen kopurua eta haien banaketa lurraldean zehar. Babes instituzionak zerikusia du hizkuntza erakundeetan duen pisuarekin, gobernuan, elizan, ekonomian…

   Arazoaren alde psikosozialak aztertzeko, Tajfelek honako kontzeptu hauek erabiltzen ditu: kategorizazio soziala, gizarte identitatea, konparazio soziala, bereizketa psikologikoa,… Oinarrizko tresna kategorizazio soziala da: pertsonak multzo edo kategoriatan sailkatzea: beltzak/zuriak, euskaldunak/ erdaldunak… Gizarte identitateak bi alde ditu:lagun bat zein taldetako kiden den jakitea, alde batetik, eta, bestetik, partaidetza horri aitortzen zaion balioa.Identitateari, hala ere, beste taldekiko konparazioaren bidez ematen zaio esanahia; hau da, jendeak bere taldea beste taldeetatik bereiztea bilatzen du, batez ere onesten diren ezaugarriak areagotuz.

  2. Bizindar subjetiboa. Giles eta bere lankideak berehala konturatu ziren bizindar etnolinguistikoaren alde subjetiboak irizpide objetiboak bezain garrantzitsuak zirela. Hori dela eta galdetegi bat prestatu zuten; galderak bizindar objektiboa neurtzeko faktoreetatik eratorriak ziren: galdera bakoitza faktore objektiboren batekin lotzen zen. Horrela alde objektiboa eta subjektiboa uztartuta, errazago izango zen neurtzea talde etnolinguistiko baten aukerak komunitate bereizi bezala bizirauteko kultura nagusiekiko ukipenean.